Naar de inhoud

Master CELSA Mines

Communication, numérique et technologies

Waarom internationale handel essentieel is voor de welvaart van Canada

Canada haalt ongeveer een derde van zijn inkomsten uit export. In Saskatchewan loopt dit aandeel op tot ongeveer 45% van het provinciale bbp, het hoogste…

Une femme d'affaires canadienne examine des documents d'expédition devant le port de Vancouver, symbole du commerce international du Canada

Canada haalt ongeveer een derde van zijn inkomsten uit de export. In Saskatchewan loopt dat aandeel op tot ongeveer 45% van het provinciale bbp, het hoogste percentage van het land. Door deze afhankelijkheid van buitenlandse handel staat de internationale handel centraal in de Canadese economische structuur, op een moment waarop de wereldwijde handelsfricties toenemen en Amerikaanse invoerheffingen de toeleveringsketens verstoren.

Export van Canadese diensten: de minder zichtbare groeimotor

Analyses van de Canadese handel richten zich vaak op natuurlijke hulpbronnen en industrieproducten. Diensten vertellen een ander verhaal. Volgens Exportation et développement Canada (EDC) was het grootste deel van de reële exportgroei in het afgelopen decennium afkomstig van diensten.

Deze bijdrage gaat verder dan diensten die rechtstreeks in het buitenland worden verkocht. Professionele diensten, digitale diensten en transport voegen waarde toe aan de export van industrieproducten zelf. In een geëxporteerd industrieel product zijn vaak engineering, logistiek en advies verwerkt die niet altijd in de handelsstatistieken voor goederen terug te vinden zijn.

Een andere bevinding van EDC: de export van diensten is al minder sterk op de Verenigde Staten gericht dan de export van goederen. Met andere woorden: de geografische diversificatie die Canada wil versnellen, is bij diensten verder gevorderd dan bij grondstoffen of industrieproducten. Wanneer we kijken naar het belang van internationale handel voor Canada, verandert dit onderscheid tussen goederen en diensten het gebruikelijke beeld van de afhankelijkheid van de Amerikaanse markt.

Een team van professionals analyseert gegevens over de internationale handel van Canada in een modern kantoor in Toronto met uitzicht op de skyline

Handelsbelemmeringen tussen provincies: binnenlandse handel als rem op welvaart

De welvaart die handel oplevert, wordt niet alleen aan de landsgrenzen bepaald. Hoorzittingen in de Canadese Senaat brachten een minder bekend obstakel aan het licht: handelsbelemmeringen tussen provincies beperken de toegang van Canadese bedrijven tot hun eigen nationale markt.

Het probleem is concreet. Verschillende normen per provincie, beroepskwalificaties die niet over de provinciegrens worden erkend en uiteenlopende voedselvoorschriften: deze obstakels versnipperen een binnenlandse markt die bedrijven zonder belemmeringen zouden moeten kunnen bedienen.

Er zijn herhaaldelijk maatregelen aangekondigd om deze belemmeringen weg te nemen. Uit getuigenissen voor de Senaat blijkt dat deze toezeggingen niet altijd leiden tot concrete veranderingen voor bedrijven. De vraag dringt zich dan ook op: kunnen we redelijkerwijs verwachten dat internationale handel de Canadese groei aanjaagt als binnenlandse handel nog altijd wordt belemmerd door administratieve obstakels?

  • Beroepskwalificaties die in de ene provincie zijn behaald, zijn niet automatisch geldig in een andere provincie. Dat beperkt de mobiliteit van geschoolde arbeidskrachten.
  • Normen voor voedingsmiddelen en voedselveiligheid verschillen per provincie, waardoor bedrijven hun processen voor elke binnenlandse markt moeten aanpassen.
  • Kleine en middelgrote ondernemingen, die niet over de middelen beschikken om met deze verschillen in regelgeving om te gaan, worden het hardst getroffen.

Diversificatie van buitenlandse markten: echte vooruitgang en bekende beperkingen

Door de hogere Amerikaanse invoerheffingen en de protectionistische koers van Washington is diversificatie van handelspartners een uitgesproken doelstelling van de Canadese regering geworden.

Dit cijfer verdient enige nuance. De diversificatie verloopt niet in alle sectoren en regio’s even snel. Provincies waarvan de economie op energie of grondstoffen steunt, blijven sterk op de Amerikaanse markt gericht vanwege de geografische nabijheid en de bestaande transportinfrastructuur.

De Indo-Pacifische regio en Europa behoren tot de prioritaire gebieden om nieuwe afzetmarkten te vinden. Maar export diversifiëren vereist investeringen in logistiek, naleving van regelgeving en kennis van markten die niet alle bedrijven kunnen opbrengen.

Een Canadese boer houdt toezicht op de tarweoogst op de prairies van Saskatchewan, een belangrijk gewas voor de Canadese landbouwexport

Wat diversificatie niet in haar eentje oplost

Nieuwe buitenlandse markten aanboren compenseert niet automatisch het inkomensverlies als gevolg van spanningen met de Verenigde Staten. De Bank of Canada merkt op dat de sterke stijging van de Amerikaanse invoerheffingen de wereldwijde vraag verzwakt, de prijzen opdrijft en de Canadese en wereldeconomie op een lager groeipad zet.

Kapitaalstromen maken de situatie nog complexer. De Verenigde Staten blijven de wereldwijde financiële stromen domineren. Dat betekent dat Canada, zelfs wanneer het zijn exportbestemmingen diversifieert, via andere kanalen blootgesteld blijft aan Amerikaanse economische besluiten.

Internationale handel en de aanpassing van Canadese bedrijven

De Bank of Canada constateert dat Canadese bedrijven zich al aan deze nieuwe handelsrealiteit aanpassen. Toeleveringsketens worden opnieuw ingericht, sommige bedrijven zoeken nieuwe leveranciers en andere passen hun prijzen of doelmarkten aan.

Deze aanpassing brengt kosten met zich mee. Exporterende bedrijven moeten omgaan met grotere onzekerheid over de voorwaarden voor markttoegang. Invoerheffingen veranderen de rendementsberekeningen en kunnen bepaalde exportactiviteiten op korte termijn onrendabel maken.

  • Bedrijven die op diensten zijn gericht, hebben een relatief voordeel: hun export wordt minder geraakt door invoerheffingen op fysieke goederen.
  • Landbouw- en energiesectoren, die afhankelijk zijn van grootschalige infrastructuur gericht op de Verenigde Staten, hebben minder ruimte om hun handelsstromen snel om te leiden.
  • Canadese mkb-bedrijven, die het merendeel van de exporterende ondernemingen vormen, beschikken vaak niet over voldoende middelen om tegelijk meerdere buitenlandse markten te verkennen.

Internationale handel blijft Canada’s belangrijkste inkomstenbron, maar de aard van die handel verandert. Het aandeel van diensten in de exportgroei, de aanhoudende belemmeringen voor de handel tussen provincies en de beperkingen van geografische diversificatie schetsen een genuanceerder beeld dan het eenvoudige verhaal van openstelling voor wereldmarkten. Of Canada zijn handelsrelaties optimaal kan benutten, hangt zowel af van binnenlandse hervormingen als van internationale onderhandelingen.

Waarom internationale handel essentieel is voor de welvaart van Canada